Xác định rõ vai trò, trách nhiệm của người có thẩm quyền trong xử lý vi phạm hành chính

Photobucket

Tại buổi Tọa đàm về dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính do Ủy ban Pháp luật tổ chức, các đại biểu cho rằng, để tạo điều kiện cải cách thủ tục hành chính trong xử lý vi phạm hành chính cần bắt đầu từ việc xác định rõ vai trò, trách nhiệm của người có thẩm quyền – những người trực tiếp áp dụng hình thức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả đối với đối tượng thực hiện vi phạm hành chính.

Dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính dự kiến sẽ trình QH xem xét và cho ý kiến tại Kỳ họp thứ Ba tới. Trước khi đưa dự án Luật trình QH, việc lấy ý kiến đóng góp của các chuyên gia là cần thiết nhằm lắng nghe, thu thập thêm thông tin thực tiễn và lý luận đối với những nội dung còn nhiều ý kiến khác nhau của dự án luật, đặc biệt là vấn đề cải cách thủ tục hành chính trong xử lý vi phạm hành chính. Nhiều đại biểu tham dự cuộc Tọa đàm cho rằng, cán bộ là cái nôi của cải cách hành chính. Do vậy, muốn cải cách thủ tục hành chính trong xử lý vi phạm hành chính cần bắt đầu từ việc xác định rõ vai trò trách nhiệm của người có thẩm quyền – những người trực tiếp áp dụng hình thức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả đối với đối tượng vi phạm hành chính. Song, dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính chưa giải thích được thuật ngữ thế nào là người có thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính và trách nhiệm vai trò của người có thẩm quyền? Thay vào đó, dự án Luật lại sử dụng phương pháp liệt kê để quy định những người có thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính (từ Điều 39 đến Điều 53). Theo các quy định này, phần lớn người có thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính là những người giữ chức danh lãnh đạo, quản lý trong cơ quan nhà nước như Chủ tịch UBND các cấp, Chi cục trưởng Hải quan, Chánh thanh tra chuyên ngành cấp sở, Cục trưởng Cục quản lý thị trường, Thủ trưởng các cơ quan thuộc bộ, cơ quan ngang bộ, hoặc tương đương được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành… Một số người không giữ chức danh lãnh đạo quản lý trong cơ quan nhà nước cũng có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính trong khi thi hành công vụ như chiến sỹ công an nhân dân, nhân viên hải quan, nhân viên thuế, thanh tra viên chuyên ngành… Việc liệt kê một cách cố định những người có thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính đã làm giảm tính ổn định của chế định pháp luật về thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính. Thực tiễn xây dựng và hoàn thiện chế định này trong những năm qua ở nước ta cho thấy, chế định này đã nhiều lần được bổ sung để phù hợp với những thay đổi về tổ chức, hoạt động của các cơ quan nhà nước và tình hình gia tăng các vi phạm hành chính. Mặc dù dự án Luật đã quy định thêm một số người có thẩm quyền theo quy định của Pháp lệnh nhưng vẫn không liệt kê đủ người cần có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính như: người chỉ huy tàu bay, tàu biển, tàu hỏa không có thẩm quyền xử phạt đối với những vi phạm hành chính được thực hiện trên tàu bay, tàu biển, tàu hỏa khi các tàu này đã rời sân bay, bến cảng, ga. Dự án Luật cũng bỏ sót vai trò, trách nhiệm của những người có thẩm quyền xử phạt vi hành chính nêu trên. Bên cạnh đó, theo Thạc sỹ Nguyễn Mạnh Hùng, Đại học Luật Hà Nội, việc dự thảo luật quy định một số người không giữ chức danh lãnh đạo quản lý trong cơ quan nhà nước chỉ có thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính trong khi thi hành công vụ là không cần thiết. Bởi lẽ, các hoạt động xử phạt vi phạm hành chính đều là hoạt động công vụ. Khi tiến hành các hoạt động này những người có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính đều phải có những dấu hiệu để cá nhân, tổ chức bị xử phạt nhận biết được họ đang thi hành công vụ. Nói cách khác, tính chất công vụ của các hoạt động xử phạt vi phạm hành chính cần phải được thể hiện thông qua các yêu cầu pháp lý về thủ tục xử phạt vi phạm hành chính, chứ không phải là điều kiện để hạn chế thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính của những người không giữ chức danh lãnh đạo trong cơ quan quản lý nhà nước.

Cũng liên quan đến việc xác định thẩm quyền và trách nhiệm xử phạt vi phạm hành chính, dự thảo Luật quy định những người là cấp trưởng trong một số cơ quan nhà nước có thể ủy quyền bằng văn bản cho cấp phó thực hiện thẩm quyền xử phạt hành chính là không hợp lý. Bởi lẽ, những người cấp trưởng đều không có thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Do đó, họ chỉ có thể ủy quyền xử phạt vi phạm hành chính bằng văn bản áp dụng pháp luật cho cấp phó đốëi với từng vụ vi phạm hành chính cụ thể. Đây là một minh chứng cho thấy sự rườm rà trong thủ tục hành chính cũng như việc xử lý các vi phạm hành chính. Hơn nữa, ủy quyền xử phạt vi phạm hành chính có nguy cơ làm kéo dài thời gian ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính. Thực tế, nếu có thời gian xem xét đề ra văn bản ủy quyền thì cấp trưởng cũng có thời gian để ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính. Đồng tình với quan điểm này, nhiều đại biểu tham dự cuộc Tọa đàm chỉ rõ, việc không xác định rõ, hoặc xác định thiếu người có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính sẽ khiến công tác xử phạt vi phạm hành chính gặp lúng túng khi triển khai thực hiện. Các thủ tục chuyển cấp khi thực hiện thủ tục xử lý vi phạm hành chính kèm theo đó cũng rườm rà và phức tạp hơn. Chúng ta đang tiến tới cải cách thủ tục hành chính. Vậy nên, dự thảo luật cần làm rõ thế nào là người có thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính. Để từ đó làm rõ trách nhiệm, vai trò của người có thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính. Cùng với yêu cầu cải cách thủ tục hành chính, dự thảo luật nên tiến hành phân cấp mạnh cho cấp dưới những người trực tiếp tiến hành phạt và lập biên bản vi phạm hành chính – những người am hiểu và nắm rõ thủ tục xử lý vi phạm hành chính. Đại diện Vụ Pháp chế Bộ Công an cũng đề xuất quan điểm trong việc phân cấp nhằm tạo điều kiện cải cách hành chính là: chúng ta mạnh dạn phân cấp nhiều về mức phạt tiền, về áp dụng hình thức xử phạt bổ sung và các biện pháp giao quyền cho người cấp dưới thực thi công vụ. Thực hiện xác định vai trò trách nhiệm của cấp có thẩm quyền là giám sát đối với cấp thực thi.

Để dự thảo Luật khi ban hành sẽ đi vào thực tiễn, có tính khả thi cao, trao đổi và tiếp thu những ý kiến thẳng thắn, xác đáng từ các chuyên gia trong cuộc tọa đàm thông tin về dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính là một trong những cơ sở để Ủy ban Pháp luật hoàn thiện dự thảo. Sau cuộc Tọa đàm, nhiều vấn đề còn để mở như: dự án luật đã xét đến việc cải cách thủ tục hành chính trong xử lý vi phạm hành chính hay chưa? Trách nhiệm và phạm vi của người có thẩm quyền đến đâu? Có nên tạo điều kiện cải cách thủ tục hành chính bằng cách phân cấp nhiều hơn vai trò, trách nhiệm cho cấp dưới, người trực tiếp thực thi công vụ không? Và nếu phân cấp sẽ phân cấp đến đâu, người có thẩm quyền thực hiện giám sát ở mức độ nào?… Đây là những nội dung cần tiếp tục làm rõ để đơn giản thủ tục hành chính trong xử lý vi phạm hành chính nhằm hoàn chỉnh dự án Luật trước thềm Kỳ họp thứ Ba có lẽ đang là điều mà Ủy ban Pháp luật nghiền ngẫm và tâm tư.

Hoàng Ngọc
Nguồn:daibieunhandan.vn
About these ads

Gửi phản hồi

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 32 other followers

%d bloggers like this: